Sardi Lan Walidi

SARDI lan WALIDI

Ing pesisir tanah Jawi ana bocah nelayan loro sing jenenge Sardi lan Walidi. Sardi iku nelayan sing pinter lan gigih,nanging Walidi kuwi nelayan kang seneng ngapusi lan wegah susah. Ana wulan Rejeb,iwak kang ana ing laut pada ora ono. Si Sardi langsung kepikir pengen nggolek iwak ing pesisir lor sing angker lan akeh setane. Sardi ing tengah wengi langsung mangkat ing pesisir lor sing akeh iwak lan setane kuwi.

Pas tekan panggone,Sardi langsung iruh sak tumpuk iwak. Nanging ning kana ana setan kang cacahe sepuluh lagi turu. Saking ngantuke,si Sardi yo melu turu karo setane. Salah sijine setan mau kroso yen panggone turu dadi sesak,setan mau langsung ngugah kabeh kancane lan sardi langsung ngitung “Siji,loro,telu,papat,lima,enem,pitu,wolu,sanga,sepuluh karo aku” setan-setan mau pada percaya karo Sardi lan bali turu meneh.

Akhire Sardi langsung tanggi lan mlayu njupuk iwake mau terus bali mulih. Sardi langsung ceita karo Walidi nek entuk iwak akeh ning pesisir lor,Walidi langsung mangkat ning pesisir lor lan weruh iwak sak tumpuk lan langsung njupuk iwake mau,nanging setane mau wis mudheng nek arep di apusi meneh. Akhire Walidi di tarik lambene nganti ndower.

Si Walidi langsung njaluk ngapura karo Sardi,gara-gara tau ngapusi Sardi lan saiki entuk timbal balike. Sardi yo ngapura si Walidi. Terus iwake mau di bagi nggo mangan bareng-bareng.

Hastha Brata

HASTHA BRATA                              

Hastha artosipun wolu

Brata artosipun watak utawi sifat

Ugi saged dipunmaknani menawi hastha brata inggih punika wolu watak utawi sifat utama ingkang kedah dipuncepeng lan dipuntidhakaken dening pemimpin utawi sinten kemawon ingkang kepilih dados pemimpin ingkang dipunpendhet saking watakipun alam.

Istilah punika dipunpendhet saking buku Ramayana anggitanipun Yasadipura I     

Dewa Kasebat inggih punika :

- Batara Wisnu : simbol Bumi [Siti]
- Batara Bayu : simbol Angin  [Maruta]

- Batara Baruna : simbol Air [Toya]

- Batari Ratih/Chandra : simbol Bulan [Rembulan]
- Batara Surya : simbol Matahari [Surya]
- Batara Indra : simbol Langit
- Batara Brama : simbol Api [Geni]
- Batara Kartika/Ismaya : simbol Bintang [Lintang]

Bumi, watakipun ajeg. Sifatipun ingkang tegas, ‘konsisten’ lan menopo wontenipun. Bumi menehi kasejahteraan dumatheng sedoyo makhluk ingkang wonten ing inggilipun bumi, mboten mbedakaken.

Angin punika hawa ingkang obah. Maksutipun menawi hawa punika wonten ing pundi kemawon. Lan angin punika entheng ing pundi kemawon. Dados pemimpin punika ugi mboten ngraosaken sayah ngawasi ingkang dipunpimpin. Lan menawi dipunbetahaken kedah siap.

Air mili ngantos tebih saking panggenan ingkang inggil ngantos panggenan ingkang andhap lan toya mesthi nggadahi permukaan ingkang leter. Artosipun, pemimpin kedah nggadahi watakipun toya ingkang nggadahi prinsip keadilan lan ‘sama rata’. Kejaba niku, sifatipun toya inggih punika ngresiki. Pemimpin kedah resik lan saged ngresiki  lingkunganipun saking rereget.

Bulan menehi cahyo rikala peteng kanthi cahyo ingkang sejuk lan ngremenaken. Pemimpin ingkang nggadhahi sifatipun rembulan menehi kalonggaran rikala peteng, menehi panglipur rikala susah, menehi mergi rikala wonten masalah lan dados panengah rikala wonten konflik.

Matahari  menehi cahyo rikala siang, kaangetan, lan ‘energi’ ingkang rata wonten ing saklumahing bumi. ‘Energi’ saking surya ugi dados sumbering tenaga saking sedoyo panggesangan wonten ing bumi. Pemimpin ugi kedah menehi semangat, menehi motivasi lan menehi faedahipun pengatahuan kagem tiyang ingkang dipunpimpin.

Langit ‘kadang’ ketingalan endah lan medheni nanging menawi sampun dados jawah ndadhosaken berkah sarto dados sumber panggesangan kagem sedoyo makhluk. Kados dene langit, pemimpin kedah nggadhahi kawibawan sahenggo ingkang dipunpimpin nggadhahi raos ajrih menawi tumindhak salah lan nglanggar aturan. Nanging ugi nggadhahi usaha menehi kasejahteraan.

Api sifatipun ngobong.  Artosipun pemimpin kedah saged mbangkitaken semangat menawi dipunperlukaken kagem kelangsunganipun satunggalipun organisasi.

Bintang punika saged nunjukaken kiblat ingkang sae. Pemimpin kedah nggadhahi watak kados lintang, artosipun kedah saged dados panutan lan maringi tuladha dumatheng tiyang ingkang dipunpimpin. Pendirian ingkang kiat amargi dados pedomanipun kiblat utawi arah anggenipun mlampah.

Geguritan

Ing ngisor iki ana tuladha geguritan, monggo dipunwaos :

KUCIWA

Direwangi ngomong adol abab

Nganti ninggal tanggung jawab

direwangi tombok

pikiran, tenaga, lan dana setenggok

Basan wis dadi…..

Endi?.... ora mangerti

Mesthine nganggo ati lan nurani

kang dienggo makili

Telung taun lampahnya

Dumugi saiki durung bisa tumata

Rakyat tambah rekasa

ora kuwawa arep mbalela

Mbokyo padha elinga

yen paduka minangka wakil kawula

aja agawe kuciwa

warga kang wis percaya marang paduka

Endi janjimu

rikala kampanye pemilu

warga kabeh nunggu

bantuan saka seliramu

KABEH ANA MANGSA LAN WEKTUNE

ana lahir ana mati

ana lunga ana bali

ana tuna ana bathi

ana nandur ana ngundhuh

ana menang ana kalah

ana bungah ana susah

ana cilaka ana begja

sing saiki lair besuke bakal mati

sing saiki lunga mesthi bakal bali

sing tau nandang tuna bakal oleh bathi

sapa sing nandur bakal ngundhuh

sing tau ngalami menang bakale kalah

sing nate bungah bakal susah

sing saiki cilaka bakal nemu begja

kabeh mangsa wis tinata

sakeh wektu wus tinamtu

kabeh mau ana mangsa lan wektune

Geluduk Murka

Ora ngira, ing wayah wengi tanpa mendung,

Geluduk jumedar-jumeder gegilani

Lintang semburat saparan-paran,

Bulan singitan sawalike gunung

Iki tandane apa, iki tandane apa,

Sasi becik, kok ya ana makhluk murka

Ngudal-udal angkuh lan kadigdayane

KEPLAYU

Lamun koe isoh mlayu

Supaya ora mlebu pakunjaran

Ning, panggonan katentreman ora bakalan tinemu

Amerga ngendi-ngendi ana pakunjaran

Dhuwit saka kas negara bakal dadi kuburanmu

Tanpa kenanga, tanpa dupa

Lan putra putrimu bakal bingung

Milih donga kanggo sira

Amergo sira pancen wis ora pantes nggayuh swarga

Saumpama arep mertobat

Wis kebacut wareg mangan dhuwite rakyat

Dosamu uga mring rakyat

Kang kuwasa ra dhuwe hak paring pangaksama

Ora ana gunane kowe mlayu apa minggat

Utawa malih rupa kanthi operasi

Amerga playumu teteping salumahing bumi

saben wengi bakal klisak-klisik ing turu wengimu

mula ora susah keplayu

luwih becik tetep ing omahmu

amerga kabeh palu wus bira katuku

pakunjaran uga wis kebak karo kanca-kancamu

TETES LUH

Lintang wengi iki, katon remen suryane

Koyo dene aku, sing kelangan sliramu

Opo to salahku, koe ninggalke aku

Koyo dene aku, ra ono gunane

Aku ra nyono yen koe bakal nglarani

Sing tak gagas tenan ,

Malah gae loro ati

Tetes luh iki,

Ra isoh mblenjani,

Kangene atiku, kelingan sliramu